Мова забяспечвае зносіны, дазваляе назапашваць веды і перадаваць культурны вопыт. Вызначаць яе функцыю трэба па мэце выказвання, а не па асобным слове.
Мова — сістэма адзінак і правіл іх спалучэння, якой карыстаецца супольнасць. Яна існуе і развіваецца ў грамадстве: агульныя значэнні робяць магчымым узаемаразуменне паміж людзьмі.
Слова «слоўнік» зразумелае розным людзям дзякуючы агульнапрынятаму значэнню.
Асноўнае прызначэнне мовы — быць сродкам зносін. Праз паведамленні, пытанні і адказы людзі абменьваюцца інфармацыяй, узгадняюць дзеянні, падтрымліваюць адносіны.
— Калі пачынаецца сустрэча? — А дзясятай гадзіне.
Мова называе прадметы, прыкметы, дзеянні і паняцці. Назва дазваляе вылучыць з’яву, абмеркаваць яе і звязаць з іншымі ведамі. Называнне не азначае, што слова і рэч тоесныя.
Словы «тэкст», «звязнасць», «аргументаваць» называюць паняцці і дзеянне.
Мова перадае пачуцці і дапамагае ўздзейнічаць на паводзіны суразмоўцы. Эмацыянальная функцыя выяўляе стаўленне, функцыя ўздзеяння (пабуджальная) — просьбу, параду, заклік, загад. У адным выказванні функцыі могуць спалучацца.
«Як я рады сустрэчы!» — пачуццё. «Калі ласка, удакладніце час» — просьба.
З дапамогай мовы людзі фіксуюць, класіфікуюць і абагульняюць веды. Тэксты захоўваюць вопыт пакаленняў: навуковыя адкрыцці, літаратуру, народную творчасць. Вывучэнне роднай мовы адкрывае доступ да гэтай спадчыны.
Прыказка захоўвае жыццёвае назіранне, слоўнік — значэнні, навуковы артыкул — вынікі даследавання.
Спачатку вызначце сітуацыю і адрасата, затым — што імкнецца зрабіць аўтар: паведаміць, назваць, выказаць пачуццё ці пабудзіць. Назавіце дамінуючую функцыю і пацвердзіце яе прыкметай выказвання.
«Захавайце гэтую памятку для наступнага занятку».
Разам са зменамі жыцця ўзнікаюць новыя назвы, частка слоў выходзіць з актыўнага ўжывання. З часам змяняюцца таксама напісанні і граматычныя формы; стары тэкст нельга ацэньваць без уліку эпохі.
Камп’ютар, прынтар — назвы тэхнікі, якія папоўнілі слоўнік. Гістарычнае лясьніковай у сучасным правапісе — лесніковай.
Прапануйце выпраўленне, затым параўнайце з разборам.
Мова патрэбна толькі для вусных размоў.
Мова забяспечвае вусныя і пісьмовыя зносіны, дапамагае захоўваць веды і культурны вопыт.
Абмежавальнае слова «толькі» неабгрунтавана звужала ролю мовы. Выпраўленне захоўвае асноўную думку і раскрывае яе дакладней.
Растлумачце выпраўленне з папярэдняга задання ў 4–6 сказах. Назавіце ўмову прымянення правіла, прывядзіце свой прыклад і пакажыце, чым ён адрозніваецца ад памылковага варыянта.
Разгорнуты тэкст не ацэньваецца аўтаматычна. Супастаўце яго з разборам або абмяркуйце з настаўнікам.
У А адзначце ўсе правільныя адказы; у В увядзіце адказ паводле ўмовы. Кожнае цалкам выкананае заданне — 1 навучальны бал, максімум — 6. Частковыя адказы ў А не залічваюцца.
Аўтарскія заданні для падрыхтоўкі. Гэта не афіцыйны варыянт ЦЭ і не яго сістэма ацэньвання.
Загрузка прагрэсу…