Спачатку вызначце аднароднасць і сувязь паміж членамі сказа, затым выбірайце знак. Правільная пунктуацыя не выпраўляе лагічна няўдалы пералік.
Аднародныя члены выконваюць адну сінтаксічную функцыю, адносяцца да аднаго слова і звязаны злучальнай сувяззю. Яны могуць быць выражаны рознымі часцінамі мовы.
Ён адказаў коратка і без ваганняў.
Пералік павінен мець агульную падставу. Не стаўце ў адзін шэраг родавае і відавое паняцці; пры агульным залежным слове праверце кіраванне кожнага выказніка.
Не «любіць і цікавіцца літаратурай», а «любіць літаратуру і цікавіцца ёю».
Паміж аднароднымі членамі без злучнікаў ставіцца коска. Перад адзіночнымі і, ды ў значэнні і, або, ці коска не ставіцца. Перад а, але, ды ў значэнні але — ставіцца.
На стале ляжалі кнігі, сшыткі і алоўкі. Ён адказаў коратка, але дакладна.
Пры паўторных і... і, ні... ні, то... то, ці... ці аднародныя члены раздзяляюцца коскамі. Калі члены згрупаваны ў пары, коска падзяляе пары, а не элементы ўнутры іх.
І кнігі, і сшыткі, і алоўкі. Зімой і летам, увосень і ўвясну.
У канструкцыях не толькі... але і, як... так і коска стаіць перад другой часткай. Абедзве часткі злучніка павінны стаяць пры супастаўляльных аднародных членах.
Ён вывучае не толькі мову, але і літаратуру.
Адна функцыя яшчэ не гарантуе аднароднасці азначэнняў. Прыметы з розных бакоў часта не пералічваюцца: новы драўляны стол. Устойлівыя спалучэнні з паўторнымі злучнікамі таксама могуць не раздзяляцца коскай.
Ні тое ні сёе; і смех і грэх.
Пасля абагульняльнага слова перад пералікам ставіцца двукроп’е. Калі пасля пераліку сказ працягваецца, яго канец пазначаецца працяжнікам.
Усё: кнігі, сшыткі, алоўкі — ляжала на стале.
Перад абагульняльным словам, якое ідзе пасля аднародных членаў, ставіцца працяжнік. У распаўсюджаных пераліках з унутранымі коскамі магчымая кропка з коскай.
Кнігі, сшыткі, алоўкі — усё ляжала на стале.
Прапануйце выпраўленне, затым параўнайце з разборам.
Ён любіць і цікавіцца гісторыяй.
Ён любіць гісторыю і цікавіцца ёю.
Любіць патрабуе вінавальнага склону, цікавіцца — творнага. Захаваны абедзве характарыстыкі адносін да гісторыі.
Растлумачце выпраўленне з папярэдняга задання ў 4–6 сказах. Назавіце ўмову прымянення правіла, прывядзіце свой прыклад і пакажыце, чым ён адрозніваецца ад памылковага варыянта.
Разгорнуты тэкст не ацэньваецца аўтаматычна. Супастаўце яго з разборам або абмяркуйце з настаўнікам.
У А адзначце ўсе правільныя адказы; у В увядзіце адказ паводле ўмовы. Кожнае цалкам выкананае заданне — 1 навучальны бал, максімум — 6. Частковыя адказы ў А не залічваюцца.
Аўтарскія заданні для падрыхтоўкі. Гэта не афіцыйны варыянт ЦЭ і не яго сістэма ацэньвання.
Загрузка прагрэсу…